Çeviri

Çev. Ziyacan BAYAR  /  12 Ekim 2017

Orijinal Rapha'nın Hikayesi

“Rapha” kelimesini söylendiğinde şüphesiz çoğu bisikletçinin zihninde Londra merkezli çizgileri geçmişe dayanan, retro tasarımlarıyla tanınan bisiklet giyim markası canlanır. Bilindiği gibi marka, başarısının temelini bisiklet tarihinden söküp aldığı ve modern üretim teknolojilerine eklemlediği epik hikayeler ve sürücülere adadığı koleksiyonlarına dayandırmaktadır.

 

İşte bu ikonik markanın isminin nereden geldiğinin kısa hikayesi;

 

Eğer bilmiyorsanız, yukarıda gördüğünüz orijinal Rapha forma Londra merkezli firmanın doğuşundan çok çok önce üretildi. 'Rapha' aslında 1830 yılında doktor Juppet’in bitkisel bir canlandırıcı ilaç yapmayı denerken rastlantı sonucu elde ettiği, yarı tonik yarı aperitif bir içecek markası olan Saint Raphaël adının bir kısaltmasıdır. İlaç ilk denemeleri sırasında görme bozukluğuna yol açar, Juppet bu etkiden hareketle onu incilden bir hikaye olan; efsanede Tobias’ın körlüğüne çare bulan baş melek Raphael ile benzeştirir ve ismini Saint Raphaël koyar. Doktor tarifi nihayetine erdirir, görüş yetisini geri kazanır ve işte Saint Raphaël doğmuştur. 19.yy’ın ortalarındaki Coca-cola ya da maden suları gibi pek çok farmasötik deneme gibi Saint Raphaël de ticari başarıyı yakalamıştır ve ünlenmiştir. Bu başarıda markanın şarap endüstrisinde de kullanılan kinin maddesini formülünde bulundurmasının da büyük payı vardır.

 

Peki neden içeceğin tam ismi olan St Raphaël adı yerine kısaltılmış halde Rapha ?

 

1950’lerde Tour de France organizatörleri bisiklet endüstrisi dışında takımların ticari markalar tarafından serbest sponsorluk almalarına izin vermemektedir.

Rapha-Géminiani takımı çözümü akıllıca bir manevrada bulmuştur. Takım, isminin başındaki Rapha’nın ticari bir destekten değil takımın sportif direktörü olan bisiklet efsanesi Raphaël Géminiani’den geldiğini öne sürmüştür. Géminiani bu akıllıca manevrayla meşhur içecek markasını artık sponsor olarak kullanabilmektedir.

 

Yakın tarihte farklı spor branşlarında bu tip akıllıca manevraların örneklerini görmek mümkün. Formula 1 ve Moto GP’de tütün mamülleri üreticilerinini sponsorluklarını  yasaklanması, üreticilerin isimleri ile değil ama oldukça ikonik renk ve grafik imgeleri ile araçlar üzerinde yer almışlardı. Bisiklet severler de bu duruma yakın bir örnek olarak Unibet markasını hatırlayabililer. Bir oyun şirketi olan Unibet, Fransa’da yasak olsa da bir takıma sponsor olur ve takımın formalarında ismi yerine ikonik soru işareti
simgesini kullanır.

 

St Raphaël’e dönecek olursak, zamanının tur organizatörleri duruma göz yumar ve nihayetinde Geminiani takımu ve Jacques Anquetil yukarıda görülen markanın renkli formasını üzerine geçirir.

 

Trajik bir tesadüf olarak Géminiani yaşamını sıtma tedavisinde kullanılan kinin maddesine borçludur. 1950’li yılların en başarılı sürücülerinden Géminiani 1959 yılında Fransız koloni kanunu ile bağımsızlığını ilan eden bir Afrika eyaletinin kutlamaları için davet edilir. Louison Bobet son dakikada çekilir ve Géminiani italyan bisikletçi Fausto Coppi’yi davet eder. İkili Afrikaya seyahat ederler ve seyahatlerinde hem bisiklet sürerler hem de safari etkinliklerine katılırlar. Geri döndüklerinde her ikiside birbirleriyle telefonda konuşurken iyi hissetmediklerini ifade ederler. Şans eseri Géminiani tropik hastalıklar üzerine uzmanlığı olan bir doktorun olduğu hastaneye kabul edilir ve malaria yani bilinen ismiyle sıtmaya yakalandığı anlaşılır. Kinin sayesinde hayatta kalır. Fakat Coppi onun kadar şanslı değildir ve hayatını kaybeder.

 

Fransada bisiklet dükkanı açmış bir göçmen İtalyanın oğlu olarak Géminiani, bisiklet kariyerinden çok menajerliği ile öne çıkar. Babası onun sıska bacaklarıyla bir bisikletçi olamayacağını iddia eder, fakat Raphaël Fransa Bisiklet Turunda yedi etap ve tırmanış mayosunu kazanır, aynı zamanda İtalya Bisiklet Turunda da puan mayosunu sırtına geçirmeyi başarır. Raphaël “Grand Fusil”  yani “Büyük Silah” lakabıyla yarışır. Fakat bir menajer olarak çok daha büyük başarılara imza atar. Daha sonraları “Gem” olarak adlandırılan bisikletçi Tour de France’ı takım arabası içinde dört tekerlek üzerinde kazanmayı başarır.

 

Daha sonraları Géminiani halkla ilişkiler üzerine çalışır ve kendine bir bar açar. Sonunda kendini Fransa’nın Naziler tarafından işgalini anlatan “The Sorrow and The Pity” belgeselinde oynarken bulur. Film Fransa’da Naziler ve Fransızların işbirliğini öne sürdüğü gerekçesiyle ülkede uzun süre yasaklanır.

 

2004 yılında Simon Mottram ve Luke Scheybeler adlı iki girişimci Géminiani’nin bisiklet tarihinde iz bırakan takımını kurmak istedikleri markanın güçlü bir temsili olarak benimserler ve işte bugün bildiğimiz Rapha doğar. Hala ilk dükkanlarında o dönemden kalma original bir  St. Raphaëli forma duvarda çerçevelenmiş

halde durmaktadır.

 

Kaynak:

http://inrng.com/2012/05/original-rapha-history/

https://thesopranocyclist.wordpress.com/category/raphael-geminiani/

"Variant.cc is a road cycling collective. We got a huge love bond for riding, chasing new routes and sharing them for road lovers"

TAKİP ET